Artikel

Een openbaar speelplein voor de wijk

In de rubriek BuitenSpelen Kidspanel is het woord aan de kinderen. Hoe ervaren zij het schoolplein? Voldoet de speelplek aan hun wensen? Speelruimteontwerper Eelco Koppelaar observeert en interviewt kinderen, waarna hij zijn bevindingen vertaalt naar concrete tips. In deze aflevering is hij op bezoek bij een bredeschool in Losser, waar de basisscholen De Verrekijker en De Imenhof samen gebruik maken van het schoolplein.

Losser heeft een relatief groot aantal basisscholen, zodat kinderen in hun eigen buurt naar school kunnen. Voor nieuwbouw wordt de huisvesting de laatste jaren gecombineerd met multifunctionele accommodaties en bredescholen. Zo ook de nieuwbouw uit 2015 op de locatie van De Imenhof, voor zowel de openbare basisschool De Imenhof als katholieke basisschool De Verrekijker. Zij hebben ieder hun eigen lokalen maar delen binnen het gebouw verschillende ruimtes en faciliteiten. Ook de buitenruimte delen ze met elkaar en met de Twentse gemeente.

 

Een nieuwbouwlocatie waarbij het plein volgens het moderne  principe van een buurtspeelplein is ingericht. Door goede samenwerking met de gemeente is dit op de Imenhof beter uitgewerkt dan menig ander buurtspeelplein. Hier heeft het plein geen hekwerk of doorlopende haag als afscheiding. Het verharde speelplein gaat vloeiend over in de openbare (speel)ruimte. Ook verkeerstechnisch is er goed nagedacht over veiligheid en overlast. Op het speelplein is zo een multifunctionele zone ontstaan die voor en na schooltijd gebruikt wordt als ‘Zoen&Zoef strook’. 

Tegelijk buiten

Binnen deze bredeschool is ervoor gekozen om per school met alle klassen tegelijk buiten te spelen. Hierdoor spelen kinderen van 4 tot 12 jaar tegelijk buiten op hetzelfde plein. Aangezien De Verrekijker duidelijk meer leerlingen heeft, is daar wel aangegeven dat het eerste deel van het speelplein voor de groepen 1, 2 en 3 is, het tweede deel voor de anderen groepen. De kleuters hebben fietsjes waarmee ze gelijk enthousiast over het plein rijden. Soms tot ergernis van de andere groepen die haast omver worden gereden wanneer zij net iets later naar buiten komen. Een zebrapad in de fietsbaan functioneert dan niet.

 

 

Het onderscheid in speelruimte wordt niet hard gehandhaafd. Wanneer de mandschommel niet in gebruik is door kinderen van de midden- en bovenbouw gaan vier kleuters er vanuit hun speelruimte  naartoe. Hun enthousiasme wordt door enkele andere kleuters gehoord en al snel spelen ongeveer tien kleuters op en rond de mandschommel. Samen zwaaien ze er heerlijk op los en hebben ze de grootste schik.

Kleuterklimtoestel

Tijdens de pauze van De Imenhof is het onderscheid in speelruimte voor de kleuters niet van toepassing. In gesprek met de kinderen van beide leerlingraden hoor je dit gelijk terug in de reacties. Juist de kinderen van De Imenhof vinden het leuk om bijvoorbeeld samen met de kleine kinderen op het kleuterklimtoestel te spelen. Daar rennen, klimmen en spelen ze samen tikkertje. Nu kunnen ook alle leerlingen gebruik maken van het duikelrek, dat meestal toch wordt gebruikt door meiden uit de midden- en bovenbouw, om te duikelen of om lekker te hangen en te chillen.  

Voetballen

Op de vraag wat het leukste is om op het speelplein te doen steekt één antwoord er met kop en schouders bovenuit: voetballen. Niet alleen de jongens, ook meiden vinden het leuk om mee te doen of in een groepje te chillen en de jongens te ‘supporten’.  Tijdens de pauze van De Verrekijker zie je vele ballen, misschien wel meer dan tien.  Naast het multisportveld van kunstgras mogen de kinderen ook voetballen op het aangrenzende Tarveld. Dit grasveld wordt vandaag minder gebruikt, de meeste groepjes kiezen ervoor om op het plein met een bal te spelen. Van partijtje tot overschieten via de betonrand. Volgens de kinderen worden op het multisportveld eigenlijk alleen de grote doelen gebruikt, de minidoeltjes en baskets ten spijt.

 

Bij een bepaalde strook op het plein, verraadt alleen de slagboom dat deze strook als  ‘Zoen&Zoef strook’ wordt gebruikt. Op de verharding is ook een sprintbaan aangebracht, maar deze wordt eigenlijk niet door de kinderen gebruikt. De competitieve wedstrijdjes die zij spelen zijn meer verweven in springtouwen of een apenkooiachtig parcours dat de kinderen zelf verzinnen en maken. 

Voldoende ruimte

Omdat het plein geen scheiding heeft en kinderen ook in de wadi en op het Tarveld mogen spelen is er voldoende ruimte voor iedereen. Ruzies of pestgedrag, vaak het gevolg van verveling en overlast,  zie je hier op het plein bijna niet.  Als er ruzie is, dan blijft het beperkt tot wie bij wie hoort of wie welke rol speelt. En als ze het niet met elkaar eens worden, spelen ze deze pauze niet samen. “Maar na schooltijd spelen we gewoon weer samen,” aldus de kinderen.

 

 

Mocht een leerling van De Imenhof even niemand hebben om mee te spelen, dan kan hij of zij terecht op de ‘Buddybank’. Een van de banken op het plein heeft deze functie gekregen. Gelukkig wordt deze bank weinig voor deze functie gebruikt, maar geven de kinderen wel aan af en toe te kijken of er niet iemand op zit.

Tips van Eelco

Het plein en omgeving geven de kinderen voldoende ruimte en variatie. De tips hebben daarom betrekking op mogelijke aanvullingen. Zo kan een hoger meerdelig duikelrek toegevoegd worden aan het tweede deel van het plein voor met name de kinderen van de midden- en bovenbouw.  


In de speelzone rond de wadi kunnen de drie bruggen aangevuld worden met natuurlijke speelaanleidingen in de vorm van liggende en staande stammen, zwerfkeien, stapstammen, balanceerelementen of een enkel verstopschot. Dit om deze zone nog aantrekkelijker te maken voor tik- en pakspelletjes en competitieve parcoursachtige spellen. Een andere aanvulling kunnen kleine en beschutte zitplekjes zijn, waar twee à drie kinderen zich even rustig kunnen afzonderen van de rest. Daarnaast kan een schaduwdoek boven het ‘podium’ zorgen dat deze plek een iets beschutter karakter krijgt en daarmee aangenamer wordt om te zitten en te chillen.


Maar het belangrijkste is dat het speelplein voor de kinderen al goed functioneert. En wanneer iets goed functioneert is er geen noodzaak om iets te veranderen. Er zijn goede keuzes gemaakt rondom een speelplein voor de wijk en ook de ruimte die kinderen wordt gegeven werkt goed. Ga vooral zo door.

 

Wil je dat Eelco voor het Kidspanel bij jou langs komt, mail dan naar wijnand@acquirepublishing.nl

 

Dit artikel verschijnt in de eerstvolgende editie van Platform Buitenspelen

Deel dit artikel